21 augustus 2026

Ontwormen bij paarden: minder vaak, slimmer en met een plan met Floor van Kootwijk

Wormen horen helaas bij het houden van paarden. Toch betekent een wormbesmetting niet automatisch dat je direct naar de ontwormingsspuit moet grijpen. Sterker nog: juist te vaak ontwormen kan op de lange termijn voor problemen zorgen. Daarom wordt er tegenwoordig veel kritischer gekeken naar ontwormen, mestonderzoek en preventie.

Voor deze blog spraken we met Floor van Kootwijk van Dierenkliniek Emmeloord, die dagelijks werkt met paarden en regelmatig te maken krijgt met worminfecties bij jonge paarden. Voorkómen is beter dan genezen en een goed plan werkt beter dan standaard ontwormen.

Waarom zijn wormen zo'n belangrijk onderwerp?

Als het over worminfecties bij paarden gaat, draait het volgens Floor van Kootwijk vooral om twee soorten: bloedwormen en spoelwormen. Met name jonge paarden lopen risico. "Bij jonge paarden zien we alles van een paard dat net niet lekker groeit tot paarden die ernstig ziek worden door een zware wormbesmetting." Vooral op opfokbedrijven kan de infectiedruk snel oplopen. Jonge paarden hebben hun weerstand namelijk nog niet volledig opgebouwd en kunnen elkaar gemakkelijk besmetten.

Hoe raken paarden besmet?

Wormen verspreiden zich voornamelijk via de mest. Besmette paarden scheiden wormeitjes uit, die zich op het weiland ontwikkelen tot besmettelijke stadia. Tijdens het grazen nemen andere paarden deze weer op. Vooral op percelen waar veel jonge paarden samen lopen, kan de besmettingsdruk snel oplopen. "Hoe meer besmette mest op het land ligt, hoe groter de kans op herbesmetting." Daarom speelt weidemanagement een belangrijke rol bij het voorkomen van problemen. Vrijwel alle paarden dragen namelijk larven van bloedwormen bij zich. Het gaat vooral om de hoeveelheid wormen en larven die aanwezig is.

Uitmesten van het weiland werkt echt

Een van de effectiefste maatregelen is opvallend simpel: mest opruimen. Door regelmatig mest uit het weiland te verwijderen, haal je ook veel van de besmettelijke stadia van wormen weg. Daardoor wordt het weiland minder besmet en neemt de kans op herinfectie af. Daarnaast kan verstandig weidemanagement helpen. Denk aan het opdelen van percelen en paarden regelmatig laten verplaatsen naar een nieuw stuk land. Het ‘opschonen’ van de bodem wanneer je de paarden van het besmette land afhaalt kan wel tot 10 jaar duren voordat het land vrij van wormen is.

Hoe herken je een worminfectie?

Spoelwormen bij veulens
Spoelwormen komen vooral voor bij veulens. Omdat de larven door het lichaam migreren, kunnen de eerste klachten zelfs vanuit de luchtwegen ontstaan.

Mogelijke signalen zijn:

  • Hoesten

  • Terugkerende luchtwegproblemen

  • Longontsteking bij jonge veulens

  • Een dikke "wormenbuik"

  • Slechte groei

  • Verminderde conditie

  • Koliek

Bloedwormen bij jonge paarden

Bij bloedwormen zie je vaak:

  • Vermageren

  • Een doffe vacht

  • Slechte conditie

  • Diarree

  • Uitdroging

In ernstige gevallen ernstige darmontsteking en bloedvergiftiging

Mestonderzoek is belangrijk, maar vertelt niet alles

Steeds meer paardeneigenaren laten mestonderzoek uitvoeren. Dat is een goede ontwikkeling, maar het is geen volledig antwoord op alle vragen. Bij volwassen paarden geeft mestonderzoek vaak voldoende informatie om te bepalen of ontwormen nodig is. Bij jonge paarden ligt dat anders. "Tot ongeveer vijf jaar kun je niet alleen op mestonderzoek afgaan." De reden daarvoor is dat jonge paarden hun immuniteit nog moeten opbouwen. Daardoor kan een paard soms wel degelijk een probleem hebben, terwijl er weinig of geen eitjes in het mestmonster worden gevonden. In sommige gevallen kan aanvullend bloedonderzoek of zelfs een echo van de darm uitkomst bieden.

Waarom we tegenwoordig terughoudender zijn met ontwormen

"Ontwormen geeft per definitie resistentie" zegt Floor. Dat is een zorgelijke ontwikkeling, omdat er op dit moment nauwelijks nieuwe ontwormingsmiddelen beschikbaar komen. Juist daarom is het belangrijk om alleen te ontwormen wanneer het nodig is en dit zo slim mogelijk te doen. Bijvoorbeeld switchen tussen verschillende soorten ontwormingsmiddelen.

Eén schema bestaat niet

Een veelgestelde vraag is hoe vaak een paard ontwormd moet worden. Het antwoord is minder eenvoudig dan vroeger. Voor volwassen paarden wordt vaak gewerkt met mestonderzoek in combinatie met een beperkt aantal ontwormingsmomenten per jaar. Bij jonge paarden hangt de aanpak af van veel factoren:

  • Leeftijd

  • Grootte van de groep

  • Opfokomstandigheden

  • Infectiedruk

  • Beweidingsmanagement

  • Eerdere besmettingen

"Er is geen one size fits all." Daarom adviseert Floor van Kootwijk om samen met de dierenarts een plan op maat te maken

Wanneer moet je direct contact opnemen met de dierenarts?

Zie je zichtbaar wormen of larven bij een veulen of jong paard? Neem dan altijd contact op met je dierenarts. "Wanneer er wormen uit een jong paard komen, is de besmetting vaak zo groot dat het verstandig is om direct advies in te winnen." Ook wanneer een paard ondanks ontwormen nog steeds wormen uitscheidt enkele weken later, kan nader onderzoek nodig zijn. Dat kan wijzen op resistentie tegen een bepaald ontwormingsmiddel.

Gouden tips van dierenarts Floor van Kootwijk

Denk na over preventie
Kijk welke maatregelen op jouw bedrijf haalbaar zijn, zoals uitmesten, perceelrotatie of wisselweiden.

Werk samen met je dierenarts
Laat een ontwormplan maken dat past bij jouw paarden en bedrijfssituatie.

Gebruik ontwormingsmiddelen bewust
Ontworm niet vaker dan nodig om resistentie zoveel mogelijk te beperken.

Besteed extra aandacht aan jonge paarden
Veulens en jonge paarden zijn gevoeliger voor worminfecties dan volwassen paarden.

Neem signalen serieus
Hoesten, een dikke wormenbuik, vermageren, diarree of zichtbare wormen kunnen aanleiding zijn om verder onderzoek te doen.

Want zoals Floor van Kootwijk het treffend samenvat: "Het zijn soms hele kleine aanpassingen die enorm veel winst kunnen opleveren."

Raadpleeg KNMvD voor het volledige protocol rondom wormen en parasieten bij paarden: Leidraad Paard en Parasieten

Lees meer

vrijdag 13 november 2026

Geschreven samen met Marco De Bruijn, internist en specialist sportpaarden geneeskunde aan Paardenkliniek Wolvega. Het onderwerp supplementen roept veel vragen op bij paardeneigenaren. Wanneer hebben ze echt nut? Zijn ze noodzakelijk voor ieder paard? En hoe voorkom je dat je geld uitgeeft aan producten die weinig toevoegen? Voor deze blog spraken we met Marco De Bruijn, en zette we alle feiten eens op een rijtje.

vrijdag 30 oktober 2026

Soms loopt het leven net even anders dan je verwacht. Voor Liza Jonkman-Joop begon het verhaal met Midnight toen ze eigenlijk op zoek was naar iets anders. Inmiddels zijn ze acht jaar verder, is Midnight 17 jaar en is hij voor Liza veel meer dan alleen een paard. Hij is haar maatje en beste vriend. En juist omdat hij zoveel voor haar betekent, wilde ze vanaf het begin alles goed geregeld hebben.

vrijdag 9 oktober 2026

In de paardensport zijn we vaak op zoek naar dé methode. Het perfecte schema. De ideale opbouw. Maar volgens Alex van Silfhout zit slim trainen juist niet in een strak systeem. Slim trainen begint met observeren. Kijken. Luisteren. En vooral: begrijpen wat er voor je staat. "Je moet niet vast komen te zitten in één routine. Dat is naar mijn mening het slechtste wat je kunt doen." Dat klinkt misschien eenvoudig, maar vraag juist om bewust trainen. Een planning kan houvast bieden, zolang je bereid bent om ervan af te wijken wanneer het paard daarom vraagt. Niet het schema, maar het paard bepaald uiteindelijk wat er op dat moment nodig is.

vrijdag 2 oktober 2026

Als je paard bij ons verzekerd is, blijven we graag op de hoogte van hoe het met hem gaat. Verandert er iets in de gezondheid van je paard of is een bezoek aan de dierenarts nodig? Laat het ons dan weten. Ook als je hiervoor geen kosten declareert of denkt dat het niet onder je verzekering valt. Een gezondheidswijziging kan namelijk van invloed zijn op je verzekering. Door deze op tijd door te geven, kunnen wij beoordelen of de gezondheidswijziging iets betekent voor je verzekering en weet jij meteen waar je aan toe bent.

vrijdag 4 september 2026

Iedere paardeneigenaar wil hetzelfde: een gezond en gelukkig paard. Maar wat betekent dat eigenlijk? Want waar de één vindt dat een paard er prachtig uitziet, ziet een ander juist aandachtspunten. En wanneer moet je je zorgen maken over een dik been, een hogere temperatuur of een verandering in gedrag? Wij gingen hierover in gesprek met Ellen Compagnie, dierenarts en specialist chirurgie en orthopedie bij Dierenkliniek Emmeloord. Zij ziet dagelijks paarden op de kliniek en weet als geen ander waar je als eigenaar op kunt letten.

vrijdag 21 augustus 2026

Wormen horen helaas bij het houden van paarden. Toch betekent een wormbesmetting niet automatisch dat je direct naar de ontwormingsspuit moet grijpen. Sterker nog: juist te vaak ontwormen kan op de lange termijn voor problemen zorgen. Daarom wordt er tegenwoordig veel kritischer gekeken naar ontwormen, mestonderzoek en preventie. Voor deze blog spraken we met Floor van Kootwijk van Dierenkliniek Emmeloord, die dagelijks werkt met paarden en regelmatig te maken krijgt met worminfecties bij jonge paarden. Voorkómen is beter dan genezen en een goed plan werkt beter dan standaard ontwormen.

vrijdag 10 juli 2026

De vakantieperiode is aangebroken. Misschien vertrek je een week naar de zon, ga je een weekend weg of neem je juist je paard mee naar een vakantieadres. Hoe jouw vakantie er ook uitziet, één ding verandert niet: jouw paard voelt zich het prettigst bij rust, ritme en regelmaat. Door vooraf een aantal praktische zaken goed te regelen, kun je met een gerust gevoel genieten van je vakantie, terwijl ook je paard de zorg krijgt die het verdient.

donderdag 2 juli 2026

Succes in de paardensport draait om veel meer dan talent alleen. Volgens amazone en ondernemer Romy van Dijk-Froma ontstaat echte vooruitgang door de juiste combinatie van techniek, mentale kracht, doorzettingsvermogen en een duidelijke visie. Vanuit haar sport- en trainingsstal werkt ze dagelijks aan de ontwikkeling van zowel paarden als ruiters. In dit interview vertelt Romy hoe zij omgaat met wedstrijdspanning, tegenslagen en het najagen van grote dromen, en waarom juist het totaalplaatje het verschil maakt.